Verzwegen verleden

Best een aardig boekje maar helaas wel veel taal- en spelfouten. Op pagina 23 heeft ze het bijvoorbeeld over een stijle trap. Moet natuurlijk een steile trap zijn. Ook heeft ze het over mede Duitser terwijl het mede-Duitser moet zijn. Het zijn maar twee voorbeeldjes. Tevens worden regelmatig punten en komma's verkeerd gebruikt. Jammer, een scherpe redacteur had dit er uit moeten halen.

Wanneer de studente Emma Bosgra in de kelder van haar hospita een oude koffer met daarin een dagboek vindt, is haar nieuwsgierigheid meteen gewekt. Ze wordt meegezogen in het bewogen leven van Bärbel Laubach die ten tijde van de Tweede Wereldoorlog in het Duitse stadje Oranienburg woonde. Bärbels bemoeienissen met een dwangarbeider, haar liefdesleven en de tragische gebeurtenissen in en rondom kamp Sachsenhausen, laten Emma niet meer los. Hoe is het dagboek van Bärbel in de stad Groningen terechtgekomen? Gedreven om dit mysterie op te helderen, schakelt Emma de hulp in van David Nouwen, hoogleraar geschiedenis die zich gespecialiseerd heeft in de Holocaust. Samen gaan ze op onderzoek uit. Het spoor leidt hen van het Groningse platteland naar oude archieven in Amsterdam en de verschrikkingen van kamp Sachsenhausen. Kunnen ze het mysterie oplossen of zal de waarheid voor altijd verzwegen blijven? Een aangrijpend verhaal over opoffering, moed en vergeving, in een tijd waarin de liefde soms mijlenver weg lijkt. Het boek “Verzwegen Verleden” is een meeslepend indrukwekkend verhaal van een auteur die op intrigerende wijze het verleden aan een fictief verhaal gekoppeld heeft en daarmee in staat is geweest op indrukwekkende wijze om het verleden te doen herleven. Een geschiedenis die niet vergeten mag worden omdat de lessen daarvan met een hele hoge prijs betaald is, miljoenen mensenlevens. Ik raad het boek absoluut aan. Het is beeldend, meeslepend en indrukwekkend geschreven. Inleven in het boek was dan ook een koud kunstje en mede daarom las ik het in een ruk uit.

Dit boek heeft me van begin tot eind geboeid. Het bevat alle ingrediënten waardoor het volgens mij een interessant, zeer goed geschreven, spannend, romantisch en zelfs informatief boek is.

Studente Emma vindt in de kelder van haar hospita tussen haar oude spullen een oud dagboek over het leven van Bärbel Laubach in de 2e Wereldoorlog die het Duitse stadje Oraniëburg woont, dichtbij kamp Sachsenhausen. Het is een raadsel hoe dit dagboek in dit huis in Groningen is terecht gekomen. Emma wordt gegrepen door het verhaal van Bärbel en wil de herkomst van het dagboek tot in detail uitzoeken. Maar dit confronteert haar ook met onopgeloste pijn in haar eigen verleden en met weerstand uit haar omgeving, wat haar ontmoedigt. Dan blijken deze twee totaal verschillende levens in verschillende tijdperken op een bijzondere manier met elkaar verbonden te zijn. Verzwegen verleden is een knap geschreven roman waarbij gebeurtenissen uit het heden en uit de 2e Wereldoorlog door elkaar heen lopen. Het verhaal over Emma en het verhaal van Bärbel uit het dagboek heeft een ander lettertype en heeft zelfs een heel andere verteltrant, waardoor het lijkt alsof het boek door twee verschillende mensen is geschreven. Beide verhalen boeien van begin tot eind. De schrijfster heeft gedegen onderzoek gedaan en weet heel goed de sfeer van de 2e Wereldoorlog in Duitsland op te roepen. Ze neemt je mee in emotionele dilemma’s en aangrijpende gebeurtenissen. Zij weet de spanning goed op te voeren tot de onvermijdelijke ontknoping. Deze spannende en aangrijpende historische roman is tegelijk een nagedachtenis en eerbetoon aan allen die geleden hebben aan de verschrikkelijke gevolgen van het Naziregime. Zodat zij nooit vergeten worden.

In alle eerlijkheid moet ik zeggen dat ik het boek ‘Slaaf van angst’ met enige argwaan ter hand heb genomen. Het boek is geschreven door een vrouw die in een Palestijns dorp beschietingen en andere gevolgen van de tweede Intifada heeft meegemaakt. ‘Ah’ dacht ik ‘Israël zal het wel weer als agressor moe¬ten ontgelden en de arme Palestijnen treffen natuurlijk geen enkele schuld’. Gelukkig heb ik het boek wél gelezen en niet, uit ongefundeerde vooronder¬stel¬lingen, ter¬zijde gelegd. ‘Slaaf van angst’ is een uitmuntend en evenwichtig boek. Aan de ene kant lees ik (p. 59) dat ‘licht geschut van de Palestijnse kant altijd met zwaar geschut van Israelische zijde wordt beantwoord’. Ook lees ik dat de schrijfster woedend is op Israël, haar overheid en haar leger (p.128). Maar aan de andere lees ik over haar besef dat ‘ook Israelische onschuldige burgers slachtoffer zijn door treffers van Palestijnse kant’ en vertelt zij over haar Palestijnse vriend die Arafat weleens ter verantwoording wil roepen. ‘Ik ga hem vragen wanneer hij eindelijk eens voor zijn volk gaat zorgen’? (p. 164). Met andere woorden: het is een zeer evenwichtig boek met een hart voor Israëliërs en Palestijnen. En dat is een grote verdienste van Fran¬schman! Tijdens de lezing vroeg ik mij af ‘waarom ik zo graag in het boek las’? Ei-genlijk kon ik het boek niet wegleggen én als ik weer had gepakt, wilde ik het niet snel uitlezen. Wel, het komt -denk ik- doordat de auteur situaties, met een be¬perkt aantal woorden, tot leven kan brengen. Sober en minimaal woordgebruik met een maxi¬maal effect. Je waant jezelf op die plaats! Nu zal dat te maken heb¬ben met het feit dat ook ik in Israël en in Betlehem en bij een checkpoint ben geweest, maar haar manier van schrijven houd je helemaal gefocust. Na lezing is er een soort schaamte bij mij ontstaan. Ik ben dan wel ver-schillende ke¬ren in Israël geweest, maar wat weet ik er van om dagelijks met het uitput¬tende gevoel van mogelijk onheil te leven? Wat dat met je doet, is mij vreemd. Gewapende mannen bij de ingang van een supermarkt valt je als een soort rari¬teit op maar meer ook niet. Enja, ik ben maar één dag in Betlehem geweest. Voortdurende angst die soms in beschietingen bewaarheid worden, ik heb het niet meegemaakt. Traumatiserende ervaringen heb ik niet. Door het boek van Franschman heb ik het mij, op zéér veilige afstand, een héél klein beetje kunnen inleven. Mensen die met een georganiseerde reis naar Israël gaan, raad ik aan dit boek te lezen.